Hoe kan EBN bijspringen als de gasvoorraad te laag is?

Wat betekent het als EBN 'bijspringt'?

Als je hoort dat EBN bijspringt bij een lage gasvoorraad, betekent dat niet dat het bedrijf ergens een verborgen voorraad gas achter de hand heeft. Het betekent dat EBN zelf als koper en opslaghouder gaat optreden, op het moment dat commerciele partijen dat onvoldoende doen. Hieronder leg ik je stap voor stap uit hoe dat in zijn werk gaat.

1. De overheid stelt een vuldoel vast

De overheid spreekt van tevoren af hoe vol de Nederlandse gasopslagen moeten zijn op een bepaalde datum. Bijvoorbeeld dat ze op 1 november voor een bepaald percentage gevuld moeten zijn, zodat er genoeg gas is voor de winter.

2. Normaal vullen commerciele partijen de opslag

Energiebedrijven en handelaren kopen in de zomer gas in, slaan dat op, en verkopen het weer in de winter. Dat doen ze alleen als daar voldoende marge op zit. Is die marge er niet, dan houden ze zich in en blijft de opslag achter.

3. Blijft de markt achter, dan krijgt EBN een vultaak

Loopt het vuldoel gevaar, dan krijgt EBN van de overheid een vultaak. EBN koopt dan zelf gas op de Europese gasmarkt of via bestaande contracten, en laat dit opslaan in Nederlandse gasopslagen zoals Bergermeer, Norg en Grijpskerk. Zo vult EBN het gat dat de markt laat liggen.

4. De overheid financiert het risico

Omdat EBN voor miljarden euro's aan gas moet kunnen inkopen, krijgt het bedrijf zo nodig toegang tot een staatslening of kredietfaciliteit. Daarmee kan het snel handelen en ook voldoen aan de financiele zekerheden, de zogeheten margin calls, die nodig zijn om op de gasbeurs te handelen.

EBN gedraagt zich als marktpartij, met een publiek doel

Het interessante is dat EBN in deze rol eigenlijk als een gewone marktpartij opereert. Het koopt gas in, betaalt de marktprijs, reserveert opslagcapaciteit, en verkoopt dat gas later weer wanneer het nodig is. Het verschil met een commerciele partij is dat EBN niet primair winst hoeft te maken. EBN dient het publieke belang: zorgen dat Nederland met voldoende gas de winter ingaat.

Dat is ook precies waarom Gasunie recentelijk aangaf dat EBN eerder zou moeten beginnen met inkopen. Wachten commerciele partijen af omdat de prijzen hoog zijn, of verwachten ze later goedkoper te kunnen inkopen, dan kan de overheid via EBN alvast gas vastleggen. Zo voorkom je dat de opslagen te leeg blijven en Nederland de winter met te weinig gas ingaat.